بایگانی نوشته‌ها

مقدمه
اصطلاح «یشم» (Jade) در متون تجاری و تاریخی اغلب به سنگ‌هایی با رنگ سبز یا سبز مایل به تیره اطلاق می‌شود. اما از منظر علمی — زمین‌شناسی و گوهرشناسی — «یشم» یک نام عام است که دست‌کم سه گروه متفاوت معدنی را شامل می‌شود: Jadeite (پیرروکسن سدیک-آلومینوسیلیکات)، Nephrite (آمفیبول) و در برخی موارد، سنگ‌هایی که عمدتاً از Omphacite تشکیل شده‌اند.
در این مقاله کوتاه، با تمرکز بر خواص کانی‌شناسی، ساختار بلوری، فرآیند تشکیل و پیامدهای گوهرشناسی — تفاوت‌ها و همپوشانی‌های بین Omphacite و Jadeite/Nephrite بررسی می‌شوند.

سنگ الماس به دلیل زیبایی ایی که دارد به عنوان سلطان سنگ ها نامیده میشود.

مویزنیت  نامی است که به سیلیسیم کاربید و پلی مرف‌های کریستالی آن که به صورت طبیعی به رخ می‌نمایند گفته می‌شود. این ماده با فرمول شمیایی SiC یک کانی نادر است که اولین بار توسط شیمیدان فرانسوی آنری مواسان (انگلیسی: Henri Moissan) در سال ۱۸۹۳ میلادی کشف شد. سال‌ها بعد آن را به صورت مصنوعی در آزمایشگاه‌ها تولید کردند.

یاقوت یا یاکَند یا بَهرامَن نوع سرخ‌رنگ و متبلور کُرُندوم است که بعد از الماس سخت‌ترین کانی‌ها محسوب می‌شود (ruby). یاقوتِ کبود یا نیلَم یا سَفیر (به فرانسوی: Saphir) یا سَفایِر (به انگلیسی: Sapphire) یک گوهر گران‌بها، و گونه‌ای از کُرُندوم (کُرَندُن) است، که متشکل از اکسید آلومینیم (α-Al2O3) با مقادیر کمی از عناصر مانند آهن، تیتانیم، کروم، وانادیم یا منیزیم است. رنگ این سنگ به‌طور معمول آبی است، اما یاقوت کبود طبیعی «فانتزی» در رنگ‌های زرد، بنفش، نارنجی و سبز نیز وجود دارد.

تانزانیت  با فرمول شیمیایی از مجموعه کانی هاست و اولین بار در تانزانیا کشف شده است. تانزانیت در سال ۱۹۶۲ در شمال تانزانیا (شرق آفریقا) به صورت پراکنده دیده شد، دانشمندان آن را جزو گروه زوئیسیت قرار دادند و ۵ سال بعد، معدنکاران به معدنی بزرگ در مناطق دیگر پی بردند و به صورت جدی اکتشاف را آغاز کردند. نا محلول در اسیدها و دارای تخلخل‌های توده‌ای سیاه رنگ است. تولید تانزانیت در ابتدا کم بود، اما سال ۱۹۸۰ تا ابتدای ۱۹۹۰ به صورت انبوه و با کیفیت جواهر در دسترس قرار گرفته و پس از گذشت ۵ سال، مشابه‌های تانزانیت وارد بازار شد.

کهربا در واقع صمغ درختان در جنگل‌هایی است که بعدها به زیر آب دریاها رفتند. و پس ازحداقل ۵۰ میلیون سال پیش یعنی دوران سوم زمین شناسی آنچنان سخت گردید که اکنون به عنوان سنگ کهربا شناخته می‌شود و به ما تصویری از جهان پیش از تاریخ را نشان می‌دهد، چرا که درآن‌ها قطعاتی از زمین، حشرات، گیاهان و حتی پستانداران کوچک به دام افتاده روزگاران پیش از تاریخ نیز یافت می‌شود. عمده کهربای (Amber)جهان عمری بین ۳۰ تا ۹۰ میلیون سال دارد.فرمول کهربا C۱۰H۱۶O می باشد.

"اوپال" یک سنگ قیمتی یا نیمه قیمتی است که به خاطر طیف رنگی متنوع و خاص خود شناخته می‌شود. این سنگ یک نوع کانی ژله‌ای است که از ترکیب سیلیکات (SiO2) و آب (H2O) تشکیل شده است. اپال یا اوپال به دو دسته کلی تقسیم می‌شود: اپال گرانبها (Precious Opal) که دارای بازی رنگی است (ایری‌دسنس) و اپال معمولی (Common Opal) که این خاصیت را ندارد.

ایران یکی از بهترین و معروف ترین بازار های خرید و فروش این سنگ قیمتی بوده و هست. این سنگ بیشتر از کشور چین و برمه به ایران وارد شده است. ساخت انواع جواهرات با سنگ یشم باعث شده است تا این سنگ بسیار محبوب و مورد استفاده قرار بگیرد.

سنگ الکساندریت از جمله سنگ‌های نادر کریزوبریل با سختی موس 8.5 می‌باشد که دارای وزن مخصوص 1.755 – 1.74، سیستم کریستالی ارتورومبیک و گاها در نمای ظاهری شش وجهی هگزاگونال است که از شفاف تا اوپک موجود می‌باشد. سنگ‌های شفاف از قیمت بالاتری برخوردارند. بر اساس تصویب کنفدراسیون جهانی جواهرات CIBJO تنها کریزوبریل‌هایی که می‌توانند تغییر رنگ دهند در دسته “الکساندریت” قرار می‌گیرند. پس سنگی که با نور تغییر رنگ میدهد الکساندریت است. الکساندریت زمانی بوجود می‌آید که عناصر بریلیوم و آلومینیوم ترکیب شده و با مقادیر جزئی از عناصر آهن و تیتانیوم و همچنین کرومیوم (اساسی) همراه می‌گردند.

کانی بریل یک سیلیکات آلومینیم‌دار بریلیوم با فرمول شیمیایی Be3Al2(SiO3)6 است. بلورهای شش‌گوشه بریل ممکن است بسیار کوچک باشند.